De EAVK school van Butare
De Agro-Veterinaire School van Kabutare, gesticht in 1937 door de Broeders van Liefde van Gent, is één van de instellingen waar technici worden opgeleid die een rol van betekenis kunnen spelen in het bevorderen van de plattelandsontwikkeling. Naast veterinaire technici A2 (jongens en meisjes) vormt ze ook landbouwkundige technici en toekomstige universiteitsstudenten wetenschappen. Deze school genoot van een uitstekende reputatie voor de oorlog en de genocide van 1994. Het niveau van de opleiding is daarop drastisch gedaald door de plunderingen en ook omdat ze het grootste deel van haar onderwijzend personeel verloren is. Om deze situatie te herstellen heeft DZG-B de school ondersteund van 2001 tot 2007.
Interview met een veterinair technicus
Interview met een veterinair technicus gesteund door het Proxivet project geleid door DZG-B en Imbaraga in de streek van Butare.
Diergeneeskunde
Een veterinair technicus sproeit een anti-teken middel.
De veterinaire technici
In Rwanda zijn er zeer veel veterinaire technici. Als professionals van de veeteelt hebben ze de basistechnieken van de diergeneeskunde geleerd in één van de dertien gespecialiseerde secundaire scholen in het land. Hun opdracht: het vee de eerste zorgen toebrengen bij gewone pathologie en eenvoudige ingrepen (castratie, wonden verzorgen) uitvoeren, aan preventie doen (vaccinatie, ontteken), de stock van veterinaire middelen beheren, de veehouders adviseren, meewerken aan epidemiologische toezicht. Ze staan dicht bij de boeren en kennen perfect hun leefwereld en problemen. Ze kunnen zich jammer genoeg niet allemaal vestigen als privé technicus.
Er zijn niet veel beschikbare plaatsen en de veehouders hebben weinig financiële middelen om de consultaties te betalen. Zich als privé technicus vestigen is een gewaagde gok. Na dure studies durft men soms moeilijk de stap naar zelfstandige te zetten in een weinig veilige omgeving en zonder enige managementopleiding. Een aantal onder hen vestigt zich dan ook als model landbouwer-veehouder. Ze zetten hun kennis, verworven op school, om in de praktijk en ontwikkelen vernieuwende boerderijen die als voorbeeld dienen voor de andere boeren.
De rol van de veterinaire technicus is zeer belangrijk want hij staat dicht bij de boeren. Hij wijdt zich volledig aan het geven van advies, verzorging en vaccinaties. De technicus onderzoekt dierziekten die op de mens zouden kunnen worden overgedragen en draagt zo zorg voor de mens. Opdat hij nog doeltreffender zou kunnen werken, is het belangrijk hun opleiding te ondersteunen.
Le proxivet
Sinds 2008 hebben DZG-B en Imbaraga het project ‘Proxivet Sud Rwanda’. Dit project wil de veehouders, vragende partij van een kwaliteitsvolle veterinaire dienst, en de technici die hun knowhow willen benutten en correct van hun vak willen leven, dichter bij elkaar brengen. Deze actie heeft tot doel de honger en de armoede te bestrijden door de veeteelt te ondersteunen. Het project stelt klein veterinair materiaal ter beschikking van de technici, een werkkapitaal aan medicijnen en een fiets waardoor ze de veehouders in de heuvels kunnen bereiken.
Veterinair technicus gevestigd in de streek van Butare.
Het statuut van de Rwandese dierenartsen
In het Afrika van de Grote Meren (Congo, Burundi, Rwanda) zijn er maar 2 diergeneeskundige faculteiten. Er zijn dus weinig dierenartsen: ongeveer een vijftigtal in heel Rwanda. De Rwandese dierenartsen hebben dus heel wat werk te verzetten! Maar eens te meer zijn de risico’s groot om zich als zelfstandige in dit gebied te vestigen. De meeste kiezen voor werk bij de overheid of vestigen zich in de minst arme provincies of dicht bij de steden.
Naar een privatisering van het beroep
Rwanda wil de diergeneeskunde privatiseren maar heeft nog geen wetten die de uitoefening van de diergeneeskunde op privé basis regelt. Het is dus evident dat alle partijen in deze sector (de veterinaire technici, de dierenartsen, de overheid alsook de veehouders) een afwachtende houding aannemen. Het land is sinds kort begonnen met de intensivering van de veeteelt en de landbouw. Een kwaliteitsvolle veterinaire dienst waar de privé dierenarts zijn beroep uitoefent en waar de Staat controleert of de geleverde diensten inderdaad van kwaliteit zijn, is meer dan noodzakelijk.
In België zijn er twee universiteiten waar je het diploma van Dierenarts kan halen: de Universiteit van Gent en de Universiteit van Luik. De eerste cyclus (3 eerste bachelorjaren) kan evenwel in aan andere instellingen gevolgd worden: in het Nederlandstalige landsgedeelte aan de Universiteit van Antwerpen en aan Franstalige kant aan de Université Libre de Bruxelles, de Université Catholique de Louvain of de Facultés Universitaires Notre-Dame de la Paix van Namen. In het eerste jaar verwerft de student voornamelijk een algemeen wetenschappelijke kennis op het gebied van fysica, chemie, biologie, wiskunde... In de twee volgende jaren moet de student zich vertrouwd maken met het dier met normale morfologie, interne structuur, gedrag en behoeften. De algemene beschrijving van “microben” en hun verspreidingswijze worden ook op dat moment onderwezen. Deze drie jaren zijn dus redelijk beschouwend wat betreft de diergeneeskunde.
De drie masterjaren zijn gericht op het kennen en herkennen van ziekteverwekkers en hun relatie tot het dier. Er gaat steeds meer aandacht naar de “actieve” uitoefening van de diergeneeskunde: chirurgie, controle van de voortplanting, kwantitatieve genetica, voeding, zoötechniek, inspectie en controle van levensmiddelen. Het laatste jaar geeft voorrang aan praktische toepassingen onder de begeleiding van een stagemeester en het universitaire personeel.
Tijdens de tweede cyclus kiest de student tussen twee richtingen: die van de huisdieren en paardachtigen, en die van de landbouwhuisdieren. De meeste studenten hebben interesse in de eerste richting.
Met een diploma van dierenarts kan men diergeneeskunde beoefenen. Sommige gediplomeerden kiezen ervoor om nog één of twee jaar bij te studeren op het gebied van levensmiddelen, gespecialiseerde diergeneeskunde of tropische wetenschappen. Anderen werken aan een doctoraat en doen daarbij aan onderzoek. Na minimum 3 jaar studie en onderzoek levert hen dit de titel van dokter in de diergeneeskunde op.
Op dit moment zijn er meer dan 4000 dierenartsen actief in België, de meeste in een dierenartspraktijk, anderen in slachterijen, in de industrie of in parastatale diensten.